Międzynarodowy Festiwal Teatralny "Kontakt"

Międzynarodowy Festiwal Teatralny „Kontakt” powstał w 1991 r. z inicjatywy Krystyny Meissner, dyrektor naczelnej i artystycznej Teatru im. W. Horzycy w Toruniu, w miejsce pogrążonego w kryzysie Festiwalu Teatrów Polski Północnej. Do 2010 r. odbywał się corocznie, zwykle w ostatnim tygodniu maja, od tamtej pory przyjęto ze względów budżetowych cykl dwuletni na przemian z Festiwalem Debiutantów „Pierwszy kontakt”.
Po odejściu K. Meissner z Torunia funkcję organizatorów Kontaktu przejęła w 1997 r. nowa dyrekcja Teatru im. W. Horzycy, Jadwiga Oleradzka i Andrzej Bubień (zastąpiony w 2006 r. przez Iwonę Kempę, która z kolei ustąpiła w 2012 r. miejsca Bartoszowi Zaczykiewiczowi). Pierwszą edycję Kontaktu poprzedziły gościnne występy w Toruniu Wileńskiego Teatru Dramatycznego z czteroma przedstawieniami wybitnego litewskiego reżysera Jonasa Vaitkusa (1990), wśród nich znalazły się po raz pierwszy grane po litewsku Dziady A. Mickiewicza, które ze względów technicznych pokazano na scenie Teatru Wielkiego w Warszawie. Od początku istnienia MFT Kontakt przyświeca sformułowana przez K. Meissner idea „zszywania Europy, Wschodu z Zachodem”, która bywała rozumiana bardzo szeroko jako kontakt artystów wywodzących się z różnych estetyk teatralnych (od teatru dramatycznego, przez teatry tańca, teatry lalek, po teatry uliczne i sztukę performansu), kultur, religii i narodów (egzotyczne teatry z Chin, Wietnamu, Uzbekistanu czy Reunionu). W ramach kolejnych edycji festiwalu odbywają się prezentacje od kilkunastu do kilkudziesięciu przedstawień na scenach Torunia (Teatr im. W. Horzycy, Teatr Baj Pomorski, studencki klub Od Nowa), Bydgoszczy (Teatr Polski, Opera Nova) oraz w miejscach nieteatralnych (zajezdnia tramwajowa, mieszkanie na Starówce, Collegium Maius, kompleks sal sportowych Olimpijczyk, basen szkolny, średniowieczny Kościół Najświętszej Marii Panny, pałac w Ostromecku). Poza konkursem pojawia się zwykle jedno przedstawienie gospodarzy – Teatru im. W. Horzycy w Toruniu.
Do niekwestionowanych osiągnięć MFT Kontakt należy promocja w Polsce i Europie teatru litewskiego – prezentacja wielokrotnie nagradzanych na festiwalu dzieł teatralnych Eimuntasa Nekrošiusa (Mozart i Salieri. Don Juan. Dżuma A. Puszkina, 1994, Trzy siostry A. Czechowa, 1995, Hamlet, 1997, Makbet, 1999 i Otello W. Szekspira, 2001), Rimasa Tuminasa (Uśmiechnij się do nas, Panie G. Kanoviciusa, 1995, Maskarada M. Lermontowa, 1997, Madagaskar M. Ivaškevičiusa, 2005), Oskarasa Koršunovasa (Starucha 2 D. Charmsa i A. Wwiedienskiego, 1998, Sen nocy letniej W. Szekspira, 2000, Romeo i Julia W. Szekspira, 2004); węgierskiego – spektakle Petera Gothara (Noże w kurach D. Harrowera, 2002, Kaleka M. McDonagha, 2003) i Arpada Schillinga (Mewa A. Czechowa, 2006); rosyjskiego – Trzy siostry A. Czechowa (reż. Siergiej Arcybaszew, 1994), Pokój hotelowy w mieście N.N. na podstawie Martwych dusz N. Gogola (reż. Walery Fokin, 1995), Tlen (reż. Iwan Wyrypajew, 2003, Grand Prix) oraz łotewskiego – Alvisa Hermanisa (Opowieści łotewskie i Sonia, 2007, Brzmienie ciszy, 2008, Grand Prix, dwa spektakle Dziadek oraz Marta z Błękitnego Wzgórza, 2010, Grand Prix).
Rzadziej wydarzeniami Kontaktu stawały się spektakle teatrów z Europy Zachodniej, głównie ze względu na ograniczenia budżetu festiwalu (wśród nich niemieckie Chmury. Dom rodzinny E. Jelinek, reż. J. Wieler, 1995 i legendarny Murx den Europäer, Ch. Marthalera 1996, angielska Quizoola! Forced Entertainment, 1999, i belgijskie White Star grupy performerów i tancerzy Victoria, 2005). Najważniejszym osiągnięciem teatru polskiego poza zawsze dobrze przyjmowanymi spektaklami Krystiana Lupy (T. Bernharda Kalkwerk, 1993, Immanuel Kant pokazany na Dworcu Świebodzkim we Wrocławiu, 1996 i Rodzeństwo, 1997, a także Lunatycy H. Brocha, 1995) i Piotra Cieplaka (Historyja o chwalebnym Zmartwychwstaniu Pańskim Mikołaja z Wilkowiecka, 1996, Historia o miłosiernej A. Suassuny, 1998, Słomkowy kapelusz E. Labiche’a, 2006) były w pełni zasłużone Grand Prix dla Magnetyzmu  serca w reż. Grzegorza Jarzyny (2000) i Sprawy Dantona w reż. Jana Klaty (2009).
W mniejszym wymiarze prezentują się na festiwalu reprezentanci teatru zachodniego. Ograniczony budżet nie pozwala zapraszać renomowanych teatrów z większymi inscenizacjami. Gościli jednak w Toruniu: Frank Castorf, Thomas Ostermeier, Sasha Waltz, Peter Brook, Luk Perceval, Eugenio Barba i Odin Teatret. Osobną kategorię stanowią świetne spektakle z pogranicza performansu i teatru tańca (np. vsprs Alaina Platela i Le Ballets C. de la B. z Gandawy, 2007, Grand Prix).

Więcej: na stronie Teatru im. W. Horzycy

Script logo